górne tło

W Krakowie dobry fach jest w zasięgu ręki!

W tegorocznej rekrutacji krakowskie samorządowe szkoły techniczne i branżowe przygotowały dla kandydatów łącznie ponad 9 tys. miejsc. Mają w swojej ofercie aż 82 zawody, w tym również profesje deficytowe, czyli najbardziej poszukiwane przez pracodawców – m.in. z branży budowlanej, elektrycznej, spedycyjno-logistycznej czy automatyki i robotyki. Młodzież coraz częściej wybiera kierunki zawodowe, dostrzegając w nich atrakcyjną alternatywę dla nauki w liceum ogólnokształcącym.

Niewątpliwym autem szkolnictwa zawodowego jest to, że nie zamyka ono możliwości dalszego kształcenia (np. na uczelniach wyższych, w tym technicznych), a jednocześnie po kilku latach nauki i zdaniu egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe uczeń zdobywa kwalifikacje i uprawnienia  pozwalające mu wykonywać wybrany zawód i szukać zatrudnienia na rynku pracy. Jeżeli spojrzeć na statystyki Grodzkiego Urzędu Pracy w Krakowie, to okaże się, że w najmłodszej grupie wiekowej (do 25. roku życia) bezrobocie w najmniejszym stopniu dotyka właśnie osoby z wykształceniem zawodowym.

W tym roku szkolnym do krakowskich samorządowych szkół o profilu technicznym i zawodowym uczęszcza ponad 11 tys. uczniów – to około 46% ogółu uczniów samorządowych szkół ponadpodstawowych. Miasto prowadzi 44 szkoły oferujące kształcenie zawodowe: 22 technika i 20 branżowych szkół I stopnia. Zapewniają one szeroki wybór kierunków nauczania na rozmaitych poziomach – dość powiedzieć, że kształcą w aż 82 profesjach! Najbardziej popularne są zawody mieszczące się w obszarach: administracyjno-usługowym, elektryczno-elektronicznym, budowlanym i mechanicznym. Na dalszych miejscach znajdują się takie obszary kształcenia, jak: górniczo-hutniczy, rolniczo-leśny z ochroną środowiska, turystyczno-gastronomiczny, medyczno-społeczny i artystyczny.

Ale jak wiemy, współczesny rynek pracy jest niezwykle dynamiczny. Szybkie zmiany związane są m.in. z rozwojem nowych technologii. Jedną z nowszych propozycji kształcenia jest np. technik automatyk – zawód będący odpowiedzią na postępującą automatyzację wielu gałęzi przemysłu. W Krakowie kształcenie w tym kierunku prowadzi Zespół Szkół Mechanicznych nr 1 – przyszli fachowcy od automatyki i robotyki zdobywają tu wszechstronną wiedzę, która pozwoli im później znaleźć pracę w wielu zakładach i firmach, m.in. przy eksploatacji instalacji przemysłowych czy tworzeniu automatycznych linii produkcyjnych. Specjaliści od elektroniki, automatyki i robotyki są dziś w wielu miejscach na liście zawodów deficytowych, czyli takich, w których liczba wolnych miejsc pracy przewyższa liczbę osób zainteresowanych podjęciem pracy i spełniających wymagania pracodawców.

To nie jedyny taki zawód. Jak sprawdzić, o których fachowców pracodawcy pytają najczęściej? Jednym z przydatnych narzędzi jest „Barometr zawodów” – jednoroczna prognoza sytuacji na rynku pracy, która dzieli zawody na trzy grupy: deficytowe, zrównoważone i nadwyżkowe. Barometr mierzy zapotrzebowanie na zawody w każdym z powiatów w Polsce oraz na poziomie województw. Warto więc zajrzeć na stronę barometrzawodow.pl, zapoznać się z metodologią i wynikami na rok 2019.

Aby sprostać oczekiwaniom pracodawców oraz rozwijającego się rynku (zwłaszcza pod względem coraz nowszych i zaawansowanych technologii), szkoły prowadzące kształcenie zawodowe stale modernizują swoją bazę dydaktyczną i doskonalą kadry. Wiele w tym zakresie udało się zrobić dzięki środkom z Unii Europejskiej – w ciągu ostatnich lat krakowskie szkoły techniczne i zawodowe zyskały nowoczesne pracownie i wysokospecjalistyczne wyposażenie dydaktyczne (urządzenia, oprogramowanie), pozwalające unowocześniać i uatrakcyjniać kształcenie w poszczególnych branżach. Ważnym komponentem jest również ustawiczne szkolenie kadry nauczycielskiej w zakresie nowych technologii. Inwestycje te podnoszą jakość nauczania i pozwalają wyposażyć uczniów w umiejętności i kwalifikacje zawodowe oczekiwane przez firmy i pracodawców (więcej o tych inwestycjach).

Uczniowie krakowskich szkół zawodowych mają możliwość uzyskiwania dodatkowych umiejętności specjalistycznych oraz uprawnień przydatnych w późniejszej pracy zawodowej w ramach projektów współfinansowanych ze środków unijnych, w których uczestniczy Gmina Miejska Kraków. W ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014–2020 krakowskie samorządowe szkoły zawodowe realizują projekt Centrum Kompetencji Zawodowych, którego celem jest zwiększenie szans uczniów szkół zawodowych na rynku pracy poprzez umożliwienie nabycia dodatkowych kompetencji w formie kursów i szkoleń oraz udział w stażach, realizowanych w warunkach zbliżonych do rzeczywistego środowiska pracy. Projekt zakłada ponadto podniesienie kompetencji zawodowych nauczycieli oraz dostosowanie wyposażenia szkół i placówek do standardów rynkowych.

Liderami Centrów Kompetencji Zawodowych w poszczególnych obszarach kształcenia zawodowego są w Krakowie:

W ramach wspomnianego Regionalnego Programu Operacyjnego realizowany jest również innowacyjny projekt pod nazwą „Małopolska Chmura Edukacyjna”, w którym przy wykorzystaniu technologii informacyjnych i telekomunikacyjnych uczniom m.in. krakowskich samorządowych szkół zawodowych przekazywana jest wiedza oraz przybliżane są osiągnięcia naukowe uczelni wyższych w Małopolsce. Przedsięwzięcie to realizowane jest jako partnerstwo Województwa Małopolskiego, małopolskich uczelni wyższych, organów prowadzących szkoły ponadgimnazjalne, Stowarzyszenia Miasta w Internecie oraz Fundacji Centrum Kopernika.

Z kolei udział uczniów krakowskich szkół w praktykach i stażach zawodowych, krajowych i zagranicznych, jest niejednokrotnie nie tylko atrakcyjną formą realizacji obowiązkowego, praktycznego przygotowania do wykonywania określonego zawodu (np. staże uczniów kierunku hotelarskiego na Malcie lub Cyprze, lub praktyki uczniów szkół gastronomicznych i mechanicznych w Austrii, Niemczech, Francji), ale również początkiem dobrze rozwijającej się kariery zawodowej. Uczniowie kończący 18 lat mają także możliwość  uzupełnienia wiedzy i uzyskania nowych kwalifikacji oczekiwanych od absolwentów przez pracodawców poprzez udział w pozaszkolnych formach kształcenia  – kwalifikacyjnych kursach zawodowych prowadzonych przez Centrum Kształcenia Praktycznego, Centrum Kształcenia Ustawicznego i niektóre ze szkół zawodowych.

Kształcenie zawodowe w krakowskich szkołach samorządowych odbywa się w ścisłej współpracy z przedsiębiorcami, mniejszymi i większymi, co pozwala na przygotowanie absolwentów do stale zmieniających się wymagań stawianych przez przyszłych pracodawców. Realizując kierunki polityki oświatowej państwa, zakładające m.in., że podstawą funkcjonowania szkół zawodowych ma być bliska współpraca z pracodawcami i większy udział tych ostatnich w kształceniu, władze Krakowa wsparły inicjatywę Małopolskiej Izby Rzemiosła i Przedsiębiorczości utworzenia przy  ul. Rzeźniczej 4 Zespołu Szkół Rzemiosła i Przedsiębiorczości.

Warto też pamiętać, że szkoły techniczne i zawodowe to nie tylko miejsca nauki i przygotowania do przyszłej pracy, ale także rozwijania własnych pasji i zainteresowań. Umożliwia to bardzo różnorodna oferta zajęć pozalekcyjnych, np. sportowych, turystycznych, artystycznych, poszerzających wiedzę z przedmiotów ogólnokształcących i zawodowych. Uczniowie szkół prowadzących kształcenie zawodowe zajmują często czołowe miejsca w olimpiadach przedmiotowych i zawodowych oraz konkursach branżowych, ogólnopolskich i międzynarodowych. Niektóre z krakowskich samorządowych szkół zawodowych, jak Technikum Łączności i Technikum Chemiczne, corocznie wymieniane są wśród najlepszych szkół ponadpodstawowych w rankingu miesięcznika „Perspektywy”.

dolne t�o