„Biały Anioł Piwnicy pod Baranami” ma swój skwer w Krakowie

Anna Szałapak – wybitna krakowska artystka „Piwnicy pod Baranami”, nazywana „Białym Aniołem”, etnografka, wieloletnia kustosz Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, została patronką skweru przy ulicy Retoryka, nieopodal Kossakówki. To kolejne miejsce na mapie miasta upamiętniające legendarny krakowski kabaret. Skwer swojego imienia mają na Plantach Ewa Demarczyk, Piotr Skrzynecki, Andrzej Wajda i Mieczysław Święcicki.

14 maja odbyła się uroczystość nadania imienia Anny Szałapak skwerowi pomiędzy ulicami Retoryka, Zwierzyniecką i Placem Juliusza Kossaka. W wydarzeniu udział wzięli: Maria Szałapak, siostra pieśniarki, Prezydent Krakowa Aleksander Miszalski, Przewodnicząca Komisji ds. Kultury i Ochrony Zabytków Rady Miasta Krakowa Magdalena Mazurkiewicz, Ewa Lipska, Michał Zabłocki, artyści kabaretu.

Po odsłonięciu tablicy z nazwą skweru Maria Szałapak, Magdalena Mazurkiewicz i prezydent Aleksander Miszalski posadzili wspólnie lipę.

– Anna Szałapak nie tylko wykonywała piosenki, ale potrafiła wydobywać z ludzi lepszą stronę ich samych. Niech ten skwer będzie miejscem pamięci, spotkania i wdzięczności. Miejscem, w którym nadal obecne będą poezja, muzyka i łagodność Anny Szałapak – powiedział prezydent Aleksander Miszalski.

– Osobiście bardzo się cieszę, że to także mały krok w stronę sprawiedliwości dziejowej — wobec kobiet, które współtworzyły Kraków, a zbyt rzadko są w nim obecne. Pani Anno — Kraków pamięta. I Kraków dziękuje – dodał Aleksander Miszalski.

 

Anna Szałapak urodziła się 22 września 1952 r. w Krakowie. Była etnografem, etnologiem, doktorem nauk humanistycznych, piosenkarką, wykonawczynią poezji śpiewanej, popularyzatorką krakowskich tradycji i obyczajów. Studiowała etnografię na UJ, tańczyła również w Zespole Pieśni i Tańca Uniwersytetu Jagiellońskiego „Słowianki”.

Od 1979 r. była artystką kabaretu „Piwnica pod Baranami”, gdzie po raz pierwszy zaprosił ją Andrzej Maj. Wykonywała tam utwory polskich poetów i kompozytorów: Agnieszki Osieckiej, Ewy Lipskiej, Czesława Miłosza, Zygmunta Koniecznego, Andrzeja Zaryckiego, Zbigniewa Preisnera, Jana Kantego Pawluśkiewicza. Występowała z Piwnicą w kraju i za granicą, z czasem rozpoczęła karierę solową. Przez Agnieszkę Osiecką nazwana „Białym Aniołem Piwnicy pod Baranami”. Na estradzie cechowała ją perfekcja i wielka kultura.

W 1998 r. otrzymała nagrodę Programu Trzeciego Polskiego Radia „Mateusz 97” m.in. za osiągnięcia artystyczne, oryginalną interpretację piosenek literackich oraz niepowtarzalny styl. W sierpniu 2005 r. została laureatką nagrody Krakowska Książka Miesiąca za publikację „Legendy i tajemnice Krakowa”. Życie zawodowe związała z Muzeum Historycznym Miasta Krakowa (dziś Muzeum Krakowa), w którym zajmowała stanowisko kustosza.

W 2012 r. na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Jagiellońskiego obroniła pracę doktorską pt. „Szopka krakowska jako zjawisko folkloru krakowskiego (promotor prof. Czesław Robotycki) Studium historyczno-etnograficzne” (wydawca Muzeum Historyczne Miasta Krakowa).

W 2016 r., w 60. rocznicę powstania kabaretu „Piwnica pod Baranami”, została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi w działalności na rzecz polskiej kultury i osiągnięcia w pracy artystycznej.

Zmarła 14 października 2017 r. w Krakowie. Została pochowana na Cmentarzu Rakowickim.

Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę w sprawie nazwania skweru pomiędzy ulicami Retoryka, Zwierzyniecką i Placem Juliusza Kossaka jej imienia 3 grudnia 2025 r.