„Nieprzemakalni – powódź pod kontrolą”. Panel edukacyjny dla krakowskich licealistów

Ewolucja zagrożeń środowiskowych wymaga nowej wiedzy, dlatego Zarząd Infrastruktury Wodnej, wychodząc naprzeciw wyzwaniu, organizuje unikalne wydarzenie przeznaczone dla uczniów krakowskich szkół średnich. Panel edukacyjny „Nieprzemakalni – powódź pod kontrolą” odbywa się dziś, 18 maja, w sali teatralnej Nowohuckiego Centrum Kultury.

Dlaczego warto uczestniczyć w wydarzeniu?

Świat, który znaliśmy, zmienia się na naszych oczach. Ekstremalne ulewy i powodzie błyskawiczne niegdyś zdarzające się raz na dekadę, dziś potrafią sparaliżować ulice w kilka minut. Czy Kraków jest przygotowany na scenariusz, w którym Wisła i miejska kanalizacja powiedzą „dość”?

Reakcją na mnożące się w tej tematyce pytania jest spotkanie edukacyjne z udziałem ekspertów „Nieprzemakalni – powódź pod kontrolą”. Panel powstał, by wyposażyć młodzież w praktyczną wiedzę o konsekwencjach zmian klimatu, kulisach zarządzania kryzysowego oraz nowoczesnych strategiach ochrony naszego miasta. Intencją spotkania jest zbudowanie w młodym pokoleniu przekonania, że przyszłość środowiska i naszej bezpiecznej przystani w lokalnym klimacie zależy w znacznej mierze od naszych prostych, codziennych działań.

Co nas czeka podczas wydarzenia?

Przy udziale zaproszonych ekspertów:

• przeanalizujemy problematykę globalnego ocieplenia przez pryzmat krakowskich ulic. Dowiesz się, jak zmiany klimatu zmieniają cykl hydrologiczny i dlaczego „deszcze stulecia” stają się codziennością. Poznasz strategie, które pozwalają miastom przetrwać ekstremalne ulewy
• spojrzymy na miasto jako na żywy organizm. Omówimy wpływ betonu i gęstej zabudowy na bezpieczeństwo zlewni Wisły. Przypomnimy historyczne wielkie fale, by lepiej zrozumieć, jakie uwarunkowania techniczne i hydrologiczne decydują o dzisiejszym ryzyku
• poznamy system ratowniczy – od technologii po działanie oraz kulisy operacji ratunkowych i zarządzania kryzysowego. Przeanalizujemy rolę służb, przepisy prawne oraz wykorzystanie nowoczesnych technologii w walce z żywiołem
• dowiemy się jak zamienić lęk w działanie, biorąc udział w sesji poświęconej budowaniu odporności psychicznej młodzieży – poznamy mechanizmy radzenia sobie ze stresem klimatycznym oraz sposoby na budowanie proekologicznej postawy bez paraliżującego strachu
• podsumujemy działania reagowania na poziomie instytucjonalnym i społecznym. Pokażemy jak Kraków koordynuje służby i jakie zadania stoją przed każdym z nas. Dowiemy się, w jaki sposób mieszkaniec staje się kluczowym ogniwem w budowaniu odpornego i bezpiecznego miasta
• otworzymy debatę na temat odpowiedzialności mieszkańców za podejmowane decyzje, w których ignorują kontekst środowiskowy
• poznamy ofertę edukacyjną organizatora wydarzenia oraz partnerów wydarzenia (Krakowskie Centrum Edukacji Klimatycznej, Wodociągi Miasta Krakowa, Doradczynie ds. Klimatu i Środowiska, Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego).

Szczegółowy program i agenda wydarzenia:

• 9.00 – przywitanie przybyłych gości oraz wystąpienie przedstawicieli Kancelarii Prezydenta Urzędu Miasta Krakowa
• 9.20 – projekcja edukacyjnego materiału filmowego „Przyczyny powodzi”
• 9.35 – wystąpienie – dr hab. Anita Bokwa, prof. UJ, klimatolog, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński

Tematyka wystąpienia: „Zmiana klimatu a wzrost zagrożenia powodziami” – dotyczy powiązań między globalnym ociepleniem, zmianą klimatu a rosnącym ryzykiem powodzi, ze szczególnym uwzględnieniem ekstremalnych opadów atmosferycznych i ich konsekwencji w obszarach zurbanizowanych. Omówienie zjawisk klimatycznych, które wpływają na cykl hydrologiczny, zwiększając częstotliwość i intensywność opadów, a także przedstawienie narzędzi i strategii, które są potrzebne, aby zminimalizować skutki powodziowych zdarzeń

• 10.00 – wystąpienie – dr hab. inż. Bartłomiej Rzonca, prof. UJ, hydrolog, Instytut Geografii i Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie

Tematyka wystąpienia: „Powodzie w Krakowie – mechanizmy i historia” – omawia zarówno mechanizmy powstawania powodzi miejskich, jak i powodzi wielkoskalowych, ze szczególnym uwzględnieniem uwarunkowań hydrologicznych i przestrzennych Krakowa. Wskazuje, w jaki sposób urbanizacja, uszczelnienie terenu oraz sytuacja retencyjna zlewni Wisły wpływają na lokalne i regionalne ryzyko powodziowe, a także prezentuje przebieg najbardziej znaczących historycznych wezbrań rzeki w mieście

• 10.25 – przerwa
• 10.35 – projekcja archiwalnej relacji filmowej Państwowej Straży Pożarnej w Opolu „Powódź 2024”
• 10.45 – wystąpienie – kpt. mgr Tomasz Pytel, wykładowca, Wydział Kształcenia Zawodowego, Taktyka Działań Ratowniczych, Szkoła Aspirantów Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie

Tematyka wystąpienia: „Działania ratownicze podczas klęsk żywiołowych – wybrane zagadnienia i ich problematyka” – stanowi kompleksową analizę organizacji i realizacji operacji ratunkowych w obliczu katastrof naturalnych, z naciskiem na regulacje prawne, role służb oraz strategie zarządzania ryzykiem, szczególnie w kontekście powodzi. Omawiane zagadnienie podkreśla wyzwania systemowe, integrację technologii oraz potrzebę prewencyjnych działań w Polsce

• 11.05 – wystąpienie – Beata Kulig Gołąbek – psycholog, Doradczyni ds. klimatu i środowiska, Wydział Środowiska, Klimatu i Powietrza, Urząd Miasta Krakowa

Tematyka wystąpienia: „Woda przychodzi falą. Strach wraca falami… Jak ogarniać emocje i wracać do równowagi po kryzysie” – skupia się na wpływie sytuacji kryzysowych, takich jak powodzie, na psychikę i codzienne funkcjonowanie. Omówione zostaną naturalne reakcje emocjonalne i fizjologiczne, z naciskiem na narażenie młodzieży na stres związany ze zmianami klimatu. Przedstawione zostaną mechanizmy reagowania oraz praktyczne strategie i techniki radzenia sobie ze stresem, pomagające odzyskać poczucie kontroli, budujące odporność psychiczną i motywujące do proekologicznych działań

• 11.30 – wystąpienie – Piotr Solak, Referat Ochrony Przeciwpowodziowej i Przeciwpożarowej, Wydział Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego

Tematyka wystąpienia: „Zagrożenie powodziowe Krakowa w aspekcie zarządzania kryzysowego” – przedstawienie ryzyka powodziowego w Krakowie oraz sposób, w jaki miasto organizuje i realizuje działania reagowania na powódź. Omawia nie tylko uwarunkowania techniczne i hydrologiczne zagrożenia, ale także system instytucjonalny, koordynację służb ratowniczych oraz rolę mieszkańców, w tym młodzieży, w budowaniu odporności miasta na zdarzenia powodziowe

• 11.55 – debata młodzieży z udziałem przedstawicieli Stowarzyszenia Mówców oraz młodzieży z krakowskich szkół średnich
• 12.30 – zapoznanie się z ofertą stoisk edukacyjnych zlokalizowanych przed salą widowiskową (Krakowskie Centrum Edukacji Klimatycznej, Wodociągi Miasta Krakowa, Zespół Doradczyń ds. Klimatu i Środowiska, Zespół Parków Krajobrazowych, Zarząd Infrastruktury Wodnej)
• 13.00 – zakończenie.