Tegoroczna Krakowska Noc Poezji odbywa się w dniach 6-8 października. Współpracujące z miastem instytucje kultury, kluby, księgarnie, galerie i organizacje pozarządowe na 13. edycję inicjatywy przygotowały ponad 70 wydarzeń w różny sposób nawiązujących do motywu przewodniego – milczenia i ciszy w poezji.
− Spacery poetyckie, warsztaty, konkursy, slamy, wystawy, kolaże, spotkania i rozmowy – program tegorocznej Nocy Poezji jest bogaty i różnorodny. Wraz z partnerami proponujemy przedsięwzięcia zarówno dla tych, którzy bez kontaktu z poezją nie wyobrażają sobie funkcjonowania, jak też dla tych, którzy dopiero chcą rozpocząć tę ciekawą, intelektualną, kulturalną przygodę. Nie zapominamy o najmłodszych i młodzieży. Zachęcam do zapoznania się z programem i zaplanowania uczestnictwa w tych poetyckich inicjatywach, które są najbliższe zainteresowaniom, albo wprost przeciwnie: najbardziej zaskakujące – zaprasza Katarzyna Olesiak, dyrektorka Wydziału Kultury i Dziedzictwa Narodowego UMK.
Program 13. Nocy Poezji współtworzy ponad 50 partnerów (organizacje pozarządowe, instytucje kultury, młodzieżowe domy kultury, kluby, księgarnie, galerie, itp.). Wydarzenia odbywają się w różnych miejscach Krakowa, nie tylko w centrum, ale i w Nowej Hucie, w Starym Bieżanowie, na os. Wizjonerów w Bronowicach czy Borku Fałęckim (CSW Solvay).
Temat tegorocznej Nocy Poezji zdaje się być zaprzeczeniem tego, co najczęściej z poezją kojarzymy. Wiersze to przecież słowa, a słowa czytane na głos to dźwięki. A zatem skąd milczenie i cisza? Najprostsza odpowiedź brzmi: z przerw, ze szczelin między słowami. A te w poezji – chyba najoszczędniej operującej słowem odmiany literatury – potrafią nosić szczególnie wiele znaczeń. I to właśnie tym przestrzeniom „pomiędzy” będziemy przyglądać się podczas tegorocznej Nocy Poezji.
Cisza bywa wymowniejsza niż krzyk. Bardziej boli, bardziej dotyka, ma większą moc. Ale cisza, jak wszystko, ma wiele odmian. Ktoś powiedział, że jest milczenie, które zabija słowa i milczenie, które mowy „nie gasi, jest mowa, która zabija ciszę, i taka, która się ciszy nie boi.” Czy rzeczywiście – jak twierdził Artur Schopenhauer – „Sztuka milczenia jest większa niż sztuka mówienia”?
Świętujący w tym roku 80. urodziny wybitny polski i krakowski poeta Ryszard Krynicki, „poeta milczący”, mając świadomość ograniczenia, jakim jest więź z językiem, z mową, uważa milczenie za swoją ojczyznę: „wiem, że nawet na wygnaniu / pozostanę w tobie, mowo" – pisze – „Jesteś moją jedyną ojczyzną milczenie", „jesteś moją ojczyzną, ciszo,/ krzycząca/ martwymi językami”.
Czy milczenie oznacza brak nadziei na komunikację w dzisiejszym świecie? A może świadomość samotności w tłumie zagubionych w swoich telefonach i komunikatorach ludzi? Czy cisza to po prostu efekt braku płaszczyzn do rozmowy? A może ślad konfliktu idei albo pokoleń?
Cisza to zarazem przestrzeń, w której możemy doświadczać refleksji, to przestrzeń, której bardzo nam brakuje. Żyjąc w świecie chaosu informacyjnego, w natłoku cudzych słów i liter, zagłuszamy siebie, odtrącamy własne myśli. A potrzebujemy ich jak nigdy.
Rok 2023 jest rokiem Wisławy Szymborskiej, mistrzyni „poezji w ryzach”, nieprzegadanego wiersza, który pozostawia nam wiele treści „pomiędzy”. W programie znalazły się projekty nawiązujące do twórczości Noblistki – limeryków, lepiejów, kolaży i listów. Będziemy prowadzić dialogi z ciszą, rozmawiać o „uczuciach między wierszami” (Cafe NOWA Księgarnia). Będziemy próbowali pomilczeć razem (Dwór Czeczów).
Najlepszym tłem dla wydobycia ciszy jest jej przeciwieństwo – hałas. Dlatego Noc Poezji współtworzą przedsięwzięcia, które dialog z ciszą prowadzą poprzez jej zakłócanie czy wręcz zagłuszanie. Szczególnie dużo uwagi poświęcimy młodym i pełnym życia, eksperymentalnym formom poezji: slamom poetyckim, czytaniom performatywnym, spacerom dźwiękowym czy warsztatom interdyscyplinarnym, dla których punktem wyjścia jest literatura. Nie zapomnimy przy tym o klasykach awangardy: w Szafirowej Pracowni Stanisława Wyspiańskiego wybrzmi „Pieśń słowronka” (Zenon Fajfer).
Noc Poezji to także okazja do spotkania poetów różnych pokoleń, poetów polskich, litewskich i ukraińskich. To manifestacja partnerstwa i współpracy licznych instytucji i podmiotów tworzących poetycki Kraków. To także okazja do spotkania z poezją tłumaczoną na polski język migowy oraz przypomnienia o 10. rocznicy nadania Krakowowi tytułu Miasta Literatury UNESCO.
Zapraszamy do zapoznania się z programem dostępnym na stronie Krakowskie Noce │ Noc Poezji. Dodatkowe atrakcje przygotowała Biblioteka Kraków.
Noc Poezji to część cyklu Krakowskie Noce, którego ideą jest popularyzacja uczestnictwa w kulturze i zaproszenie mieszkańców i gości do korzystania z atrakcyjnej oferty miasta. To jednocześnie promocja dziedzictwa i kultury Krakowa oraz jego potencjału twórczego.
Projekt składa się z siedmiu odsłon. Przed nami ostatnia tegoroczna część cyklu − Noc Poezji, a odbyły się już: Noc Kin Studyjnych, Muzeów, Tańca, Teatrów, Jazzu oraz Noc Cracovia Sacra. Szczegółowe informacje można znaleźć na stronie krakowskienoce.pl, a także na Facebooku oraz Instagramie.
Organizatorem cyklu jest Wydział Kultury i Dziedzictwa Narodowego UMK, który przygotowuje poszczególne odsłony we współpracy z instytucjami kultury i partnerami.
Krakowskie Noce otrzymały nagrodę w kategorii „Wydarzenie Roku” w tegorocznej edycji plebiscytu organizowanego przez portal Love Kraków.
Patroni medialni cyklu Krakowskie Noce 2023: TVP Kraków, Radio Kraków, „Gazeta Wyborcza” Kraków, Love Kraków, Dwutygodnik KRAKÓW.PL