15 na 115. Ludzie, rzeczy, miejsca

Muzeum Etnofraficzne w Krakowie zaprasza na  15 różnorodnych spotkań i pokazów, zarówno w murach muzeum, jak i w przestrzeni Krakowa. W programie znajdziemy prezentacje unikatowych kolekcji, spotkania z zaproszonymi gośćmi oraz spacery śladami historii Muzeum Etnograficznego. Będziemy odkrywać tajemnice, zagłębiać się w to, co bliskie i lokalne, ale też wyruszać w podróże na inne kontynenty. W ramach tego cyklu spotykamy się 19 dnia każdego miesiąca, od lutego do grudnia 2026 roku, choć nie zabraknie kilku uzasadnionych wyjątków! Do wspólnego świętowania wydarzeń z tego cyklu nie będą potrzebne bilety ani wcześniejsze zapisy, wystarczy ciekawość i chęć bycia razem.

W PROGRAMIE:

Co ma Grunwald do Muzeum, czyli jak to się zaczęło. Opowieść o początkach
Rzeczy na start | Prezentacja
Inauguracja Jubileuszu „Muzeum Etnograficzne ma 115 lat!”
19 lutego 2026 roku, godz. 18.00
Ratusz, Plac Wolnica 1 W 1910 roku obchodzono 500 rocznicę zwycięskiej Bitwy pod Grunwaldem. W tym czasie Kraków, a symbolicznie też cała Polska (wciąż podzielona pomiędzy zaborców) żył w atmosferze oczekiwania i przygotowań do wielkiego święta. Każdy chciał zdążyć „przed Grunwaldem” lub chociażby „na Grunwald”. To wyjątkowe poruszenie udzieliło się także Towarzystwu Muzeum Etnograficznego w Krakowie. Grupa pasjonatów postanowiła wtedy stworzyć instytucję odpowiadającą potrzebom nowych czasów – samodzielne Muzeum Etnograficzne. Rok 1910 okazał się jednak zbyt krótki, by przygotować choćby skromną ekspozycję w kilku pokojach kamienicy przy ul. Studenckiej 9. Tymczasem nastał rok 1911 i wtedy, 19 lutego rozpoczęła się historia Muzeum Etnograficznego, która trwa do dziś.
Z okazji Jubileuszu „Muzeum Etnograficzne ma 115 lat!” zapraszamy do ponownej prezentacji unikatowych obiektów pt. „Rzeczy na start”, które 115 lat temu znalazły się na pierwszej wystawie, wraz z krótką opowieścią o początkach Muzeum. Każdy z nich opowiada swoją własną historię.

Życia marcowe znaki | Spacer etnobotaniczny z Magdaleną Frączek
19 marca 2026 roku, godz. 16.30
początek: Ratusz, Plac Wolnica 1 Bagnięta, bazioki, kłokoczka, kruchynia, mietlica, mokrzyszka, sibina, śliba… Przyglądamy się roślinom, które towarzyszą nam w momencie niełatwego przejścia z zimowej drętwoty w stan wiosennej aktywności – symbolicznie i w naturze. Wychodzimy poszukać marcowych znaków życia. Chodźcie z nami!

Mieszanka krako(w)ska | Pokaz specjalny
19 kwietnia 2026 roku, godz. 11.00 
Ratusz, Plac Wolnica 1,
Dom Esterki, ul. Krakowska 46 Etnograficzny Kraków i jego okolice to nie tylko strój krakowski, Bronowice i konkurs szopek. W mieście i wokół niego życie toczyło się wartkim tempem. Wiele rzeczy, także dla Krakowa, wykonywano w okolicznych miejscowościach. Czy wiesz z czego słynęła Skawina? Jakie produkty wytwarzano w Myślenicach? W czym specjalizowały się Świątniki? Z czego znane były Dobczyce? Tajemnice odkryjemy prezentując zgromadzone w Muzeum obiekty, które tworzą prawdziwą mieszankę krakowską.
Zapraszamy do jej smakowania!

Noc Muzeów
Wesela w muzeum | Prezentacja tematyczna związana z premierą sceniczną „Wesela” oraz z filmem „Wesele” w reżyserii Andrzeja Wajdy
15/16 maja 2026 roku, godz. 19.00–24.00
16 marca 1901 roku w Teatrze Miejskim w Krakowie miało miejsce ważne wydarzenie w dziejach polskiej kultury – premiera dramatu Stanisława Wyspiańskiego „Wesele”. 72 lata później nastąpiła jego zupełnie nowa odsłona, po raz pierwszy ten słynny utwór sceniczny trafił na ekran filmowy dzięki Andrzejowi Wajdzie. Co łączy te dwa „Wesela” z Muzeum Etnograficznym w Krakowie? Odpowiedź jest jedna: obiekty. O tym, jaką rolę spełniło Muzeum w ich pozyskaniu opowiemy podczas spotkania „Wesela” w Muzeum.

Śladami Muzeum Etnograficznego po Krakowie | Spacer pierwszy
19 maja 2026 roku, godz. 18.00
miejsce zbiórki: Rynek Główny, Sukiennice – od strony ul. Brackiej Zapraszamy na spacer do źródeł. Do początków idei, pierwszych ekspozycji, budowania świadomości znaczenia i pozycji kultury ludowej jako nieodłącznego elementu kultury narodowej. Wreszcie – do pierwszej siedziby i pomieszczenia unikatowej kolekcji. Zobaczymy miejsca, które znaczą historię Muzeum Etnograficznego na mapie miasta. Ruszymy drogą, jaką w początkach XX stulecia przebyli nasi wielcy poprzednicy. Z Sukiennic na Wzgórze Wawelskie.
Chodźcie z nami!

Śladami Muzeum Etnograficznego po Kazimierzu | Spacer drugi
26 maja 2026 roku, godz. 18.00
miejsce zbiórki: Ratusz, Plac Wolnica 1 Jak dawny ratusz Kazimierza stał się pierwszą stałą siedzibą Muzeum Etnograficznego, a dawny dom Bartolomea Berrecciego, jego filią? Kto uczył się w szkole na Wolnicy i dlaczego pierwsza latarnia na Kazimierzu świeciła właśnie tutaj? Czy w Domu Esterki rzeczywiście mieszkała żydowska miłość największego Piasta? Podczas drugiego spaceru do źródeł opowiemy i pokażemy nasze Muzeum „od kuchni”. Zobaczycie zabytkowe piwnice i ukryte magazyny, posłuchacie melodii wygrywanej przez kurant w ratuszowej wieży. Bądźcie z nami!

Zalipie w Krakowie | Pokaz specjalny i warsztaty z malarkami z Powiśla Dąbrowskiego
19 czerwca 2026 roku, godz. 18.00
Ratusz, Plac Wolnica 1 Malowanki z Powiśla Dąbrowskiego zgromadzone na początku XX wieku w kolekcji Hickela są najstarszym materialnym świadectwem tradycji, która wyrosła z potrzeby dekorowania najbliższego otoczenia. Te unikatowe, liczące ponad 120 lat obiekty wykonane zostały na potrzeby codzienności, dla upiększenia wiejskich izb.
Prezentacji historycznych malowanek towarzyszyć będzie rozmowa z malarkami, kontynuatorkami wielopokoleniowej tradycji zalipskiego malowania. W programie przewidziano również pokaz malowania na żywo oraz refleksję nad tym, jak sztuka ludowa współtworzy przestrzeń domową współcześnie.