Sejmowa Komisja Infrastruktury obradowała w Krakowie. W centrum rozmów metro i kolej
W poniedziałek, 23 marca, Kraków był gospodarzem wyjazdowego posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury. Jednym z głównych tematów obrad były kluczowe dla rozwoju miasta i całego regionu inwestycje transportowe – w szczególności budowa metra oraz rozwój kolei. To kolejny sygnał potwierdzający, że projekt budowy krakowskiego metra jest traktowany jako priorytetowy i kluczowy dla całego kraju.
– Sejmowa Komisja Infrastruktury, która na co dzień obraduje w Warszawie, tym razem spotka się w Krakowie, by rozmawiać o najważniejszych potrzebach transportowych miasta i regionu. To pokazuje, że kwestie metra, kolei i rozwoju transportu publicznego są dziś traktowane jako temat o znaczeniu nie tylko lokalnym, ale również ogólnokrajowym – zwrócił uwagę prezydent Aleksander Miszalski.
– Patrzymy na transport całościowo – krakowskie metro, ściśle zintegrowane z koleją, ma stanowić niezawodny kręgosłup komunikacyjny dla całej Metropolii Krakowskiej. A jesteśmy dziś ponadmilionową metropolią. Największym miastem w Unii Europejskiej bez systemu metra. Każdego dnia to odczuwamy – mamy niezwykle obciążoną sieć tramwajową, dlatego podjęliśmy decyzję o budowie kolei podziemnej. To wyjście naprzeciw oczekiwaniom mieszkańców, ale również projekt, który zwiększy bezpieczeństwo – dodał prezydent Krakowa.
– Podczas obrad przedstawiciele miasta zaprezentują argumenty przemawiające za realizacją metra w Krakowie. To inwestycja nie tylko transportowa, ale również rozwojowa, ważna dla lepszego skomunikowania szybko rosnących części miasta, integracji różnych środków transportu oraz zwiększenia potencjału całej metropolii. Chcemy, aby wybrzmiało to niezwykle jasno: budowa metra to inwestycja przemyślana i absolutnie niezbędna. Ma ona fundamentalne znaczenie nie tylko w wymiarze czysto transportowym. To gigantyczna szansa na impuls rozwojowy dla całego miasta – w tym ożywienie obszaru nowohuckiego kombinatu i skomunikowanie nowych, dynamicznie rozwijających się dzielnic – mówił zastępca prezydenta Krakowa Stanisław Mazur.
Drugim istotnym tematem była kolej. Kraków i otaczające go gminy notują rosnące zainteresowanie połączeniami aglomeracyjnymi i regionalnymi, ale możliwości dalszego zwiększania oferty są dziś ograniczone przez niewystarczającą przepustowość infrastruktury. Miasto chce rozmawiać o najpilniejszych inwestycjach w krakowskim węźle kolejowym, które są konieczne dla poprawy obsługi mieszkańców miasta i regionu.
Wśród poruszanych kwestii znalazła się także potrzeba zmian legislacyjnych i finansowych, które pozwolą lepiej organizować i rozwijać transport publiczny i mikromobilność, w tym sprawniejszą realizację infrastruktury pieszo-rowerowej. Z perspektywy Krakowa szczególnie ważne są rozwiązania wspierające współpracę metropolitalną oraz stabilne finansowanie codziennego funkcjonowania komunikacji zbiorowej.
– Jednym z narzędzi, które mogłyby w tym pomóc, jest projekt ustawy o zrównoważonym rozwoju miast. W naszej ocenie jej przyjęcie mogłoby ułatwić współpracę Krakowa z gminami ościennymi i stworzyć lepsze warunki do wspólnego planowania transportu w skali całej metropolii – tłumaczył zastępca prezydenta Krakowa, Łukasz Sęk.
Metro tematem numer jeden
Kluczowym punktem obrad komisji było właśnie krakowskie metro. Nie powstanie ono bez gwarancji i wsparcia finansowego na poziomie centralnym. Władze miasta zwracają uwagę na kwestię równomiernego rozwoju kraju. Pomorze zyskuje 200 miliardów złotych na inwestycje w energetykę i transport. Miliardy płyną do Poznania, Łodzi i Wrocławia w ramach Kolei Dużych Prędkości (KDP). Warszawa od lat otrzymuje gigantyczne wsparcie z funduszy europejskich dla rozbudowy swoich linii metra. Kraków, jako drugie co do wielkości miasto w Polsce i motor napędowy krajowej gospodarki, w pełni zasługuje na sfinansowanie budowy swojego systemu z funduszy centralnych i europejskich.
W najbliższych latach miasto będzie gotowe, aby rozpocząć budowę metra. Stolica Małopolski z optymizmem patrzy na deklaracje Ministerstwa Infrastruktury o 10 miliardach euro, które z funduszy europejskich polski rząd chce przeznaczyć właśnie na systemy metra w naszym kraju. Kraków będzie merytorycznie i projektowo gotowy, aby po te pieniądze skutecznie sięgnąć.
Południe Polski potrzebuje dużych inwestycji kolejowych
W pełni wykorzystane metro będzie działać wyłącznie w synergii z koleją. Dziś w regionie obserwowane jest gigantyczne zainteresowanie pociągami, ale samorządy zderzają się z murem – brakuje realnych możliwości zwiększenia liczby połączeń na kluczowych liniach, a krakowski węzeł kolejowy już dziś jest nadmiernie obciążony.
Podczas spotkania prezydent Krakowa zaprezentował posłom listę zadań niezbędnych do realizacji do 2030 roku przez spółkę PKP Polskie Linie Kolejowe. Wśród priorytetów władze Krakowa wskazują dodatkową parę torów aglomeracyjnych na linii kolejowej nr 8 (wylot w kierunku Warszawy), która pozwoliłaby oddzielić ruch dalekobieżny od lokalnego. Konieczne jest zwiększenie przepustowości całego Krakowskiego Węzła Kolejowego, w tym m.in. budowa bezkolizyjnych łącznic na Żabińcu. Miasto wnioskuje również o pilną rozbudowę stacji Kraków Piastów i Kraków Bronowice. Przystosowanie ich do obsługi pociągów Intercity drastycznie odciążyłoby stację Kraków Główny i otworzyło kolej dalekobieżną dla tysięcy mieszkańców oddalonych od centrum dzielnic oraz gmin ościennych.
Konieczne zmiany legislacyjne – wsparcie dla bieżącego funkcjonowania transportu
Wielkie inwestycje, takie jak budowa metra czy rozbudowa infrastruktury kolejowej, to zaledwie część naglących potrzeb miasta. Innym, równie ważnym wyzwaniem jest finansowanie codziennego funkcjonowania komunikacji. Miasto ponosi ogromny wysiłek finansowy, aby ten system utrzymać i rozwijać. Chociaż wpływy z biletów pokrywają jedynie część rosnących kosztów funkcjonowania komunikacji, Kraków nie zwalnia tempa modernizacji. Ostatnie lata to czas dużych inwestycji Krakowa w transport publiczny – zarówno w nowoczesny tabor Komunikacji Miejskiej w Krakowie, jak i infrastrukturę. Na ulice wyjechały setki niskoemisyjnych autobusów i nowych tramwajów, a równolegle miasto realizuje duże projekty torowe. Do użytku oddano linię tramwajową na Górkę Narodową, a w 2026 roku zakończy się budowa linii Krakowskiego Szybkiego Tramwaju do Mistrzejowic, jednej z największych inwestycji tramwajowych w Polsce. To jasno dowodzi, że dalszy, skokowy rozwój systemu transportowego wymaga silnego wsparcia zewnętrznego.
Rozwiązaniem wielu z tych problemów i brakującym elementem w układance metropolitalnej współpracy jest projektowana Ustawa o zrównoważonym rozwoju miast. Wdrożenie tych przepisów to gwarancja pozyskania bezcennych środków – szacuje się, że docelowo mogą one przynieść nawet kilkaset milionów złotych dla całej Metropolii Krakowskiej. Pieniądze te pozwoliłyby m.in. na stabilne współfinansowanie codziennych połączeń kolejowych dla mieszkańców całego regionu.
Podczas posiedzenia komisji przedstawiciele magistratu również postulowali wprowadzenie przepisów ułatwiających pozyskiwanie gruntów pod budowę wydzielonej, bezpiecznej infrastruktury rowerowej i zmiany w przepisach dotyczących uzyskiwania karty rowerowej.